جایزه Spiel des Jahres یا همون بازی سال ۲۰۱۷ همین چند روز پیش اعلام شد و Kingdomino تونست عنوان بهترین بازی سال رو از آن خودش کنه. جایزهای معتبر، که توسط هیاتی از منتقدین آلمانیزبان اهدا میشه و برنده شدنش، هم اجر معنوی داره، و هم محبوبیت و فروش بالا و اجر مادی! این شبهِ اسکارِ بازیهای رومیزی، پشت لوگوی سادهاش نکات نهفته زیادی داره. در ادامه میخایم ۱۰ نکته در مورد این جایزه، که احتمالا نمیدونین، رو بررسی کنیم:
کلاسیکسازِ فوری!
تبدیل بازی برنده به بازی کلاسیک، از مزایای این جایزه است. هانابی، تیکت تو راید، کارکاسون، کاتان، رامیکوب، مکعب روبیک، عجایب هفتگانه، دیکسیت، دامینیون، که همه از برندگان این جایزه هستن، یجورایی در صنعت بردگیم دیگه کلاسیک حساب میشن.

برندههای اشپیل از اول تا پارسال
بعضیاشون که دیگه انقدر کلاسیک حساب میشن که گاهی آدم فراموشش میشه که اینا بردگیمهای مدرن هستن!
اشپیل سال
این جایزه از سال ۱۹۷۹ با هدف ارزشدهی به بازیهای ممتاز بنا نهاده شده بود، تا سال ۲۰۰۱، همین یه دونه جایزه رو داشت. که بعدا بیشتر شد که جلوتر توضیح میدم.

لاکپشت و خرگوش، اواین برندهی این جایزه، که اخیرا هم با عنوان دور دنیا در ۸۰ روز چاپ مجدد شد
اولین جایزهاش رو هم به بازی خرگوش و لاکپشت اهدا کرد، اون هم در رقابت با شوگان و اکوایر!
فروش نجومی
یه بردگیم عادی در بازارهای امروز، میتونه بین ۵۰۰ تا ۳۰۰۰ نسخه فروش داشته باشه، و فروش بالاتر نشوندهنده موفقیت اون بازی حساب میشه.

قرار گرفتن کنار مونوپولی افتخاری نداره، ولی درآمد خوبی داره
اما تنها نامزد بودن در یکی از بخشهای این جایزه میتوه این عدد رو راحت به بالای ۱۰۰۰۰ نسخه برسونه، و برنده شدن میتونه این رقم رو به بالای نیم میلیون نسخه برسونه (که در دنیای بردگیم میشه فروش یه سال کاتان!).
ناین اِشپِقِشن انگلیش!
یکی از نکات خاص در مورد اشپیل (و البته نکتهای که باعث میشه بازی مشمول شرکت در مسابقه بشه) اینه که بازی باید در همون سال یا سال قبلش توی فروشگاههای آلمان عرضه شده باشه و قوانین بازی به زبان آلمانی هم داخل جعبه باشه.

اگه میخاین بازیتون رو بفرستین برای اشپیل حتما یکی از این کتابا بخرین
البته خب از اونجایی که صنعت بردگیم در آلمان چندین دهه سابقه داره و قضات این جایزه هم همه آلمانیزبان هستن، چیز عجیبی نیست.
معیارها
کمیتهی اشپیل، به بازی به شکل یک پکیج کامل و یک محصول نگاه میکنن. برای همین غیر از ویژگیهای طراحی و مکانیزمی، براشون شفافیت و سادگی قوانین، چیدمان و گرافیک جعبه، طراحی اجزای فیزیکی داخل جعبه و کیفیت قطعات هم مهمه.

احتمال زیاد دلیل انتخاب دامینیون از طرف کمیته، طرح روی جلدش نبوده
یکی از مهمترین پارامترهای بازیهای برنده اشپیل، قابل بازی بودن برای قشر وسیعی از مردمه، و نه فقط خوراک شیفتگان و عشاق بازی رومیزی. و دقیقا به همین دلیله که خیلی از برندههای این جایزه، به بازیهای ورودی موفقی تبدیل میشن.
بازی کودک و بازی پیچیده
کمکم که صنعت بازیها بیشتر رشد کرد، هی بیشتر به چشم میومد که یدونه جایزه دادن چقدر محدود و کمه!

هوممممم….
طبقهبندیهای متنوع بازیها، به اشپیل هم کمی نفوذ کرد و باعث شد اول در سال ۲۰۰۱ جایزه به دو بخش بازی سال و بازی کودک سال Kinderspiel تقسیم بشه، و بعدتر در سال ۲۰۱۱ هم باز یه بخش دیگه اضافه بشه با عنوان بازی پیچیده سال Kennerspiel که به عناوین یکم (نه خیلی!) پیچیدهتر داده میشد. که امسال هم Ice cool بهترین بازی کودک و Exit بهترین بازی پیچیده سال شدن.
و جایزه ویژه تعلق میگیرد به…
قبل از اون جریانِ تقسیم جایزه اصلی به جایزههای بیشتر، یه بخش جایزهی ویژه درست کرده بودن برای بازیهایی که داورا باهاشون خیلی حال کرده بودن ولی هیچ رقمه توی اون دستهبندیها جا نمیشدن.

اگریکولا یکی از برندگان ویژه
مثلا اگریکولا، Shadows over Camelot، کایلوس و Space Alert جزو بازیهایی بودن که جایزه ویژه گرفتن. که البته شاید اگه یکم دیرتر منتشر میشدن، میتونستن جایزه بازی پیچیده سال رو بگیرن.
این لوگوی گرانبها
برندهها و نامزدهای این جایزه، این حق رو دارن که لوگوی این جایزه رو جعبه بازی به عنوان یه جور تبلیغ بزنن، تا کمکشون کنه برای فروش بیشتر. البته باید یه درصد خفیفی از هر نسخهای که فروش میره به کمیته انتخاب اشپیل بدن، ولی خب میارزه!

جایزه کودک لوگوش کوچیکتره (از نمکهای طراح لوگوی اشپیل)
برندهها میتونن برای همیشه لوگوی برنده بودن رو روی بازیشون بذارن باشه، ولی نامزدها فقط تا سه سال مجاز به حفظ لوگو روی جعبشون هستن. بازیهایی هم که جزو فهرست پیشنهادی کمیته قرار میگیرن، میتونن لوگو رو تا دو سال پشت جعبه بزنن.
پرافتخارترینها
این سه طراح تا حالا بیشترین جوایز اشپیل رو گرفتن: ولفگانگ کرامر طراح اِل گرانده (با ۶ برد و ۴ نامزدی)، راینر کنیتزیا طراح دجله و فرات (با ۴ برد و ۳ نامزدی) و کلاوس تویبر طراح مهاجرین کاتان (با ۴ برد و ۱ نامزدی).

یحتمل میز کار آقای کرامر همچین وضعی داره
هیات محترم داوران
هیات داوران کمیته اشپیل رو یه سری ژورنالیست بردگیم و منتقد، عمدتا ساکن کشورهای آلمانیزبان، تشکیل میدن که داوطلبانه وقتشون رو برای اینکار میذارن (جز هزینه سفر و اقامت پرداختی دیگهای بهشون نمیشه).

این گروه دوست داشتنی
تعداد اعضای هیات داوری متغیره و داورای جدید هم فقط با دعوت از طرف خود کمیته اضافه میشن.
این مطلب برگردانی بود از این منبع.
سلام
ممنون
عالی بود خیلی به دردم خورد
ممنون. مطالب متنوع تر مثل این باز هم بزارین.
dame shoma garm asan hich etelaayi nadashtam az in ghazie kolli keyf kardim